Rehabilitacija srpskog obrasca

Kod svake nove rehabilitacije srpskih vođa iz Drugog svjetskog rata rasplamsa se rasprava o tome ko je izdajnik, ko saradnik okupatora, a ko vitez i borac za slobodu. Žigošu se pojedinci kao fašisti i antifašisti, kao da to treba da ima neke veze sa Srpstvom.

I nikakvog napretka u razumijevanju materije nema, niti iko od učesnika ima koristi od te rasprave. Kako i da ima, kad se stvari posmatraju kroz potpuno pogrešnu prizmu, potpuno iskrivljen obrazac, tako da se kompletna priča svodi na čisto navijačku i parolašku, što je jako štetno.

Rehabilitacije i njihovi navijači

Da bi se izbjegla navijačka retorika koju Srbi toliko vole i podaju joj se, mora se učešće u raspravi odvojiti od toga šta ti je bio đed, iako je za većinu Srba to osnovna, često jedina premisa od koje polaze u ovoj, za budućnost srpskog naroda ključnoj raspravi o prošlosti. Dakle, ne interesuje me šta ti je na kapi nosio đed. Većina đedova su se svakako puške laćali da odbrane nejač, a ne ideologiju ili poredak.

Da bi se došlo do razumijevanja – a pritom ne mislim na žrtvovanje istine zarad trulih i neodrživih kompromisa – mora se na noge postaviti srpski interesni obrazac koji je nezavisan od uticaja režimskih ideologija, bila to jugokomunistička ili jugomonarhistička, fašistička ili antifašistička. Manje je važna sudska rehabilitacija pojedinaca od rehabilitacije srpskog stanovišta, obrasca koji je osvijetliti težnje branilaca srpskog interesa pod njemačko-italijanskom okupacijom.

nedicSama činjenica da se neki učesnici rata sudski moraju rehabilitovati, tj. da se moraju preinačiti odluke suda iz četrdeset i neke, govori da je taj sudski sistem i dalje u snazi, čim može da preinači svoje odluke. Da je pao, ne bi bilo potrebe da se iko koga je on osudio sudski rehabilituje. A pravna filozofija sistema koji je sudio u Jugoslaviji poslije Drugog svjetskog rata se nije zasnivala na nekoj pravdi i moralu, nego na kažnjavanju ratnih protivnika. Dakle, ako nisi s nama, izdajnik si i bićeš strijeljan, a pošto mi vladamo i javnim mnjenjem i obrazovanjem, jedino će naša strana priče da se čuje. To nije pravda, nego osveta, što je u redu, to svi rade, ali ko želi da vodi objektivnu i ozbiljnu raspravu, ne može se pozivati na moralni kod komunističkog režima i njegovog pobjedničkog kaznenog suda.

Koliko je objektivan kazneni Haški tribunal prema uhvaćenim Srba, svojim protivnicima u ratovima devedesetih, toliko je bio i jugoslovenski oznaški sud prema svojim uhvaćenim neprijateljima.

Srpski interesni obrazac

Znači, treba prvo izmijeniti obrazac. Ni četnici, ni partizani, ni nedićevci, ni ljotićevci, nisu ono što su nas učili u školama od 1945. do danas. U udžbenike je ušla državna mitologija samo jedne od nekoliko zaraćenih strana. Ne očekujemo valjda da će komunisti biti objektivni prema svojim neprijateljima i njihovoj borbi.

S tim se treba pomiriti. Lagalo te. Ono što misliš da znaš, nije tačno. Uči ponovo.

titokocaBez otvorenosti ka učenju istine, naravno da će danas potomci partizana i dalje da opravdavaju postupke svojih predaka. Naravno da će potomci četnika držati svoju stranu. Šta od toga ima Srpstvo, sem nastavljene podjele i krivog razumijevanja sopstvene istorije? A ko ne zna svoju prošlost, ne zna ni kojim putem u budućnost.

Novi obrazac mora da bude srpski, dakle, postavljen iz srpskog ugla, sa srpskog stanovišta, u skladu sa srpskim interesom. Mora da se vidi ko je predstavljao Srbe, a ko nije, ko je branio Srbe, a ko nije, pa tek onda jesu li ih dobro i časno predstavljali i branili. Ne kralja, ne Jugoslaviju, ne antifašizam, ne fašizam, ne evropske vrijednosti. Ne. Nego srpski narod i njegove interese.

Napadnuti su Srbi, a ne svi jugoslovenski narodi. Genocid je vršen nad Srbima, a ne nad svim jugoslovenskim narodima. Nad Srbima su genocid vršili i drugi jugoslovenski narodi, zajedno sa okupatorom. Srbima su srušeni gradovi 1941. i 1944., a ne drugim jugoslovenskim narodima. Znači, samo kao Srbi i kroz sudbinu samo Srba moramo posmatrati događaje i procese koji su se odvijali u srpskim zemljama pod okupacijom. Ne kao Jugosloveni, ne kao komunisti, ne kao antifašisti, ne kao monarhisti, ne kao pristalice Nedića ili Ljotića, nego kao Srbi, jer nas nijedno od toga nije definisalo u odnosu na spoljnog neprijatelja. Definisalo nas je to što smo bili Srbi i kao Srbi smo bili ciljani i uništavani. Kao takvi moramo i da se pozicioniramo u sagledavanju tog uništenja, odbrane od njega i opstanka.

inserbia
izvor: inserbia.info

Mora da se, zatim, definišu odnosi između ideologije vođstva i motivacije i svijesti sljedbeništva, izmeću vojski i naroda, između Partije i partizana ili Ravnogorskog pokreta i četnika. Nije svaki četnik bio pod zapovjedništvom generala Mihailovića, a većina partizana nisu ni znali ništa o Brozu.

Moraju se odrediti početne odgovornosti prema Srpstvu, i prema ciljevima borbe, da bi svako vidio ko se borio za njega. Kako može da se poredi neko ko se nije ni deklarativno borio za Srpstvo, s nekim ko jeste? Da li je isto braniti srpski narod i sprovoditi socijalističku revoluciju?

Nije isto bilo izdati Jugoslaviji u aprilu 1941. i izdati Srpstvo kad Jugoslavije više nije bilo. Obaveze prema zajedničkom jugoslovenskom su nestale onog časa kad su ih izdali drugi članovi zajednice. Od toga časa za Srbe postoje samo obaveze prema okupiranom i za genocid postrojenom Srpstvu, jer nema jugoslovenstva ako Hrvati i Slovenci neće u njemu da učestuju. Ostaje samo Srpstvo ili opasna, samoubistvena zabluda.

Srpstvo među imperijalističkim ideologijama

Dalje, moramo da se odmaknemo od ocjenjivanja učesnika u ratu u svjetlu imperijalističkih ideologija, posebno od toga ko je bio fašista, a ko antifašista. U vremenu opšte izgibanije srpskog naroda i potrebe da se ona spriječi i zaustavi, sekundarno je to na stranu koje osvajačke ideologije je bilo moralno stati. Bitno je jedino koju strategiju koristiš u cilju odbrane i opstanka srpskog naroda u vremenu opšteg rasula i okupacije od strane fizički daleko nadmoćnije sile, potpomognute srpskim komšijama zakrvavljenih očiju i naoštrenih kama. I da li ta strategija uspijeva.

peterIIJa lično ne vidim veliku razliku između moralnosti fašističke Njemačke, imperijalističke Britanije i komunističkog Sovjetskog Saveza. Mrtva je tu trka. Kakva je razlika između onih koji pobiju milione na rasnoj osnovi i onih koji učine isto na klasnoj osnovi? Više je viktorijanska Britanija pobila Hindusa, nego Hitlerova Njemačka Jevreja. Prvi genocid u 20. vijeku nije izveo ni Hitler, ni Ataturk, nego američki generali na Filipinima.

Kao i svi drugi koji žele da budu objektivni, a ne žele da budu žigosani od strane zlonamjernih, moram naglasiti da ne bih da branim Hitlera, nego da ga svrstam u malo veću grupu masovnih ubica kojom dominiraju “demokratski“ imperijalisti. Uz koga god da se moralno svrstaš, stao si uz počinioce neke vrste genocida, tako da je nemoralno – i licemjerno – moralistički se svrstavati uz Nijemce, Engleze, Amerikance ili Sovjete u njihovoj međusobnoj otimačini.

Važno je ne kako su se ove ideološke politike odnosile jedna prema drugoj, nego samo kako su se odnosile prema Srpstvu i srpskom interesu. Biti protiv Hitlera, a za Čerčila ili Staljina – kakvog to moralnog smisla ima? Smisao je jedino interesni; mjeriš se po tome šta si činio za svoj narod. A kojim se si savezima i strategijama služio, to je sekundarno, jer i najčasnije izgubiti čitav narod za koji si preuzeo odgovornost predstavlja težak moralni prestup vođe. Vođa je obavezan da sačuva narod i njegovo sopstvo, a ne da bude svetac čineći to.

Ako neko propagira neki drugi smisao, taj je ili u zabludi ili širi zabludu.

Odbrana Srpstva u okvirima mogućeg

Tako se srpski učesnici događaja, dakle, oni koji su deklarativno branili svoj srpski narod birajući strategiju koja se njima činila najpodobnijom, moraju redati po tome koliko su pomogli srpskom interesu u vrijeme okupacije i čerečenja srpskih zemalja od aprila 1941. do maja 1945.

Da bi se dale ove ocjene, mora se u domenu realnog sagledati srpski interes u danima odluke, dakle, poslije kraja Aprilskog rata i sloma Kraljevine Jugoslavije. U domenu mogućeg. U domenu korisnog i štetnog. U domenu moranja i nemoranja. U domenu srpskog interesa.

Strategija i jeste samo plan korištenja raspoloživih sredstava, dakle, izvođenje mogućeg.

Srbi nisu imali vojsku, nego su je gradili od patrljaka poražene vojske koji se nisu razoružali. Nisu imali mogućnost jedinstvene logistike, komunikacije ni zapovjedništva. Nisu imali luksuz da ih okupiraju samo njemačke trupe, nego su im prevashodni neprijatelj bile komšije, Hrvati, muslimani, Šiptari, Bugari, Mađari. Nisu imali značajnu podršku neprijatelja svojih okupatora, a 1943. su izgubili i to malo podrške Saveznika. 1944. su ih ti Saveznici čak i bombardovali, a iste godine im i njihov kralj okreće leđa. A imali su komunističke sabotaže organizacionih napora i unutrašnji rat koji je išao na ruku okupatoru. Organizacija komunističke vojske regrutacijom Srba je Srpstvo koštala i ono malo potencijala za kakvo-takvo nacionalno jedinstvo koje se moglo sabrati pod tako teškom okupacijom.

To su uslovi pod kojima je Srpstvo preživljavalo teške godine Drugog svjetskog rata i to su uslovi pod kojima se mora sagledavati uloga srpskih učesnika u ratu i politici tog vremena, a ne ko je bio fašista, a ko antifašista. Pa, nisu se ni Britanci borili protiv Hitlera zato što je bio fašista, nego zato što im je Nijemac bio takmac, neprijatelj.

Kome je važno Srpstvo, a ne komunizam, monarhizam, fašizam, antifašizam, jugoslovenstvo, evropske vrijednosti i slično, taj će da učestvuje u rehabilitaciji srpskog obrasca.

V. IVKOVIĆ

Izvor: SRBIST