Krađa srpskog nasleđa – Hrvatske narodne pjesme sa guslama i Markom Kraljevićem

Projekat stvaranja moderne hrvatske nacije u prvoj polovini 19. veka otopočeo je najpre odbacivanjem obe varijante hrvatskog jezika – kajkavske i čakavske, kojima su Hrvati govorili do Ljudevita Gaja – i prisvajanjem srpskog jezika, odnosno štokavskog narečja. Na taj način su stvoreni uslovi da nova ideja nacije na principu: katolička vera + srpski jezik = hrvatska nacija premosti reke Kupu, Savu i Čazmu, kojima je vekovima bila omeđena i krene u bestidnu otimačinu svega srpskog. Na udaru je prvenstveno bio srpski narod katoličke veroispovesti i celokupna srpska istorija, tradicija, književno i kulturno nasleđe. Primer jedne od tih otimačina – srpskih narodnih pesama – kao i reakcije Vatroslava Jagića, izneo je Jovan Dučić u svom delu „Jugoslovenska ideologija, istina o „jugoslavizmu““; štampanom u Ilinoju 1942. godine.

Hrvatske Narodne Pjesme

„Ilirci su uzeli srpski jezik najpre da prisvoje dubrovačku književnost, koja je cela izgrađena na tom jeziku, a zatim da po Bosni mogu (cinizmom koji se u našoj poštenoj kući ne da ni zamisliti), da poharaju srpske narodne pesme, i onako ih bestidno štampaju u Zagrebu kao hrvatsku narodnu poeziju…

Ivan Kukulević-Sakcinski

Hrvati nikad nisu nmali svojih narodnih pesama. Srbi su narod guslarski, a Hrvati narod tamburaški; i dok su Srbi izgrađivali svoje slavne epose, Hrvati su izgrađivali poskočice.

I sama rimska crkva zabranjivala je Hrvatima narodne pesme. Ona nije ni ma gde drugde pomagala nacionalne pokrete; jer jedinstvo u njenim očima, bilo je mogućno samo kroz veru, a ne kroz državu. Već je veliki i učeni papa Inoćentije III na saboru u našoj Duklji izjavio godine 1199 da crkva i država ne idu zajedno.

Josip Juraj Štrosmajer

Zato su u Hrvatskoj Ćirilo i Metodije, posle njihove posvete u Rimu tek u naše doba, za Lava XIII, bili svetkovali kao svece, ali ih nisu primali kao učitelje slovenske, i pronalazače ćirilice!

Kukuljević piše da je zagrebački biskup Petrović zabranjivao narodne stihove. A Vjekoslav Jagić piše da je Crkva već u srednjem veku progonila pevanje narodnih pesama, ne samo zato što je mesto njih uvodila crkvene popevke, nego je izdala protiv njih i zabrane. (Rad 1876, 37). Ovim se objašnjava što Hrvati nisu ni imali ljubavi za narodnu pesmu, niti je ikad stvarali…

U Bosnu su bili sa austrijskom okupacijom došli miogi agilni prijatelji đakovačkog biskupa Štrosmajera. Naročito Dlustuš za prosvetu, Treščec za upravu, Herman za propagandu… Štrosmajerovi ljudi u Bosni su uradili neverovatne stvari. Između ostalog, sabirali su onamo srpske narodne pesme i iste poslali Matici Hrvatskoj, koja ih je izdala u 12 knjiga, kao „Hrvatske Narodne Pjesme“! Ovo je bio nesumnjivo najveći i najružniji plagijat koji je ikad učinjen u evropskoj literaturi.

Vatroslav Jagić

Ovom prilikom su bili indignirani i sami hrvatski naučnici, koji su književnost stavljali izvan politike. Profesor bečkog univeriteta, Jagić, piše dr Franu Račkom, istoričaru: „Tako je Matica Hrvatska izazvala svojom odlukom da izda nekakve „Hrvatske narodne pjesme“ čitavu buru od straha. DA ĆEMO I TO BLAGO OTETI SRBIMA. Ja zbilja i sam mislim da kod narodne epske poezije ne bi trebalo suviše isticati hrvatsko ime; jer što je nekoć bilo stari hrvatskih motiva, čini mi se da je PROPALO pod navalom novih sižeta, koji su dolazili s Turcima sa Istoka. (Jagić, Spomeni, II, 167).

Kao što se vidi, Jagić obraća pažnju da su posle dolaska Turaka i stvaranja tom prilikom srpskih eposa o Kosovu i Marku, srpske narodne pesme neosporno samo srpska tvorevina, koju ne bi u Zagrebu trebali onako bezočno prisvajati.“

Jovan Dučić, Jugoslovenska ideologija, istina o „jugoslavizmu“; Izdanje Centralnog Odbora Srpske Narodne Odbrane u Americi Čikago, Ilinoj 1942

Ukoliko neko misli da može pronaći neki hrvatski motiv u ovoj drugoj od 12 knjiga, celu knjigu može da skine ovde.

Izvor: Rasen